Vũ Khí

Trường Thương

Tương Tự Như Cây Giáo Dory hay Sarissa của Hy Lạp cổ đại, sức mạnh của trường thương (pike) trung đại nằm ở chiều dài của nó. Với phần cán khoảng 3 đến 6 m, trường thương đem lại một khoảng cách phòng vệ vượt xa tất cả các vũ khí cán dài khác, trường thương có sức sống lâu dài tới tận thời cận đại và chỉ hoàn toàn bị loại bỏ vào đầu thế kỷ 18. Nó giữ được vị trí như vậy là do chiến thuật được cải tiến và kỹ thuật sử dụng đơn giản.

Đội hình trường thương 

Vũ Khí - Trường Thương

Trường thương là vũ khí nổi bật của chiến tranh trung cổ cho tới tận thế kỷ 14. Tương tự những vũ khí cán dài khác, chúng chỉ phát huy ý nghĩa chiến thuật khi được triển khai trong các hàng quân đông đảo. Chẳng hạn như quân Scotland dùng trường thương trong đội hình Schiltron , một đội hình dày đặc theo khối vuông hoặc tròn, tất cả đều chĩa trường thương tua tủa ấy về phía quân thù. Cả khối thương tua tủa ấy những người ở hàng sau giơ cao thương quá đầu hàng trước tạo ra một bức tường gần như bất khả xâm phạm đối vơi kỵ binh địch. Các đội hình Schltron trường thương bởi vậy giữ vai trò trọng yếu trong nhiều chiến thắng vang dội của quân Scotland , như trận Bannockburn năm 1314. Quân Flander cũng là bậc thầy lão luyện về trường thương. Ví dụ như trận Định Thúc Ngựa Vàng năm 1302, quân Flander đã sử dụng thành công những cây thương dài geldon để chống lại sức tấn công vũ bão của kỵ binh pháp.

Vũ Khí - Trường Thương

Lính trường thương hẳn nhiên rất thiện chiến. Trong đội hình được huấn luyện tốt, trường thương có thể chĩa về bất kỳ phía nào theo hiệu lệnh và các khối thương tua tủa ấy có thể đồng nhất xoay để đối phó với các hiểm họa mới. Những lính trường thương không phải là bất khả xâm phạm. Khi dùng thương để phòng vệ họ trở thành mục tiêu tương đối dễ dàng của cung thủ, lính bắn nỏ và sau này là lính bắn súng hỏa mai móc ( arquebusier ), những người dùng phi đạn để tỉa mỏng đội hình và tạo ra khoảng trống mà kỵ binh có thể lợi dụng . Nhưng nghịch lý thay vào những những thập niên đầu tiên của kỷ nguyên thuốc súng, trường thương lại trở thành một trong những vũ khí chiến đấu lợi hại nhất. Công cuộc phục hưng trường thương chủ yếu nhờ  vào quân Thụy Sĩ, những người đã đưa chiến tranh trường thương lên cấp độ ảnh hưởng mới.

Lính Trường Thương Thụy Sĩ

Vũ Khí - Trường Thương

Quân Thụy Sĩ đã dùng trường thương trong nhiều năm nhưng lại chủ yếu dựa vào phủ thương ngắn hơn, nếu đã phải giá cho sự thiện lệch này trong những thất bại như trận Arbedo năm 1422, khi cung nỏ và thương ky binh Milan đã phá vỡ hàng ngũ quân Thụy Sĩ . Trước những thất bại này, quân Thụy Sĩ không những đã đưa vào sử dụng cây trường thương dài 5,5m mà còn cải tiến việc huấn luyện lính trường thương để khiến họ thiên về tấn công gấp nhiều lấn. Khi có hiệu lệnh ( quân Thụy Sĩ cũng tiên phong trong việc sử dụng trống để ra lệnh cho các khối bộ binh) ính trường thương có thể di chuyển qua chiến trường với tốc độ không tưởng tượng nổi, phản công lại các đợt tấn công của kỵ binh địch hay lao vào những hàng ngũ ít kỷ luật hơn của địch. Cung thủ và lính bắn súng hỏa mai móc ở hai bên cánh giúp đáp trả pháo của địch.

Trong những trận đánh như Granddon ( 1476 ) Morat 1476 và Nancy 1477 , lính trường thương đã chứng tỏ vai trò của mình qua những thắng lợi vĩ đại . Những đội quân khác cũng thông thạo về trường thường theo dạng thức này có quân Landsknecht của Châu Âu (chủ yếu là người Đức) là những lính đánh thuê thi thoảng chiến đấu với quận Thụy Sĩ trong những trận đấu thương lớn. Vào thế kỷ 16, quân Tây Ban Nha phát triển Tercio một đội hình trang bị vũ khí hỗn hợp với khoảng 3000 lính đưa cả lính thường thường, lính dùng súng và lính dùng kiếm vào một khối hổ trợ lẫn nhau, người này bổ sung cho chổ yếu của người kia. Chiến thắng trong trận Pavia năm 1525 đã chứng tỏ rằng chiến tranh này thực sự hữu ích.

Vũ Khí - Trường Thương

Đội hình khối vuông trường thương biến mất vào khoảng năm 1700, khi những cải tiến về pháo và các loại vũ khí điểm hỏa chỉ ra rằng đội hình trường thường trở nên thua kém hoàn toàn trước súng ống. Cây trường thương trở nên nặng nề lỗi thời, nhưng sự tồn tại lâu dài và những vũ khí đơn giản nhất có thể mang tính quyết định như thế nào nếu được sử dụng một cách thông minh.

Theo : lichsucogihay.com

Bài liên quan

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button

Đã phát hiện chương trình chặn QUẢNG CÁO!

Xin hãy tắt chương trình chặn quảng cáo, bấm F5 (refresh) lại trang nếu trình duyệt không tự động..