[20]-Trịnh - Nguyễn (1533-1788)Nhân Vật Lịch SửThời kỳ lịch sửViệt Nam

Phạm Vĩ Khiêm

Tên khác Phạm Nguyễn Du – Hiếu Đức – Dưỡng Hiên – Trạch Động cư sĩ
Năm sinh Canh Thân 1740 – Đinh Mùi 1787
Tỉnh thành Nghệ An
Thời kì – Trịnh – Nguyễn (1533-1788)

Danh sĩ, tác giả cuối đời Hậu Lê, sau đổi tên là Phạm Nguyễn Du, tự Hiếu Đức, Dưỡng Hiên, hiệu Trạch Động cư sĩ, quê làng Đặng Điền, huyện Chân Phúc, trấn Nghệ An (nay là huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An).

Năm Kỉ hợi 1779 ông đỗ Hoàng giáp, cùng khoa với Phạm Quí Thích. Ông làm Giám sát ngự sử, thăng đến Đại học sĩ Đông các. Năm Bính ngọ 1786 loạn lạc triền miên, ông ra làm Đốc đồng Nghệ An. Tình thế nguy ngặt, nghĩa quân Tây Sơn tiến quân ra Bắc, ông bỏ quan trốn vào rừng, rồi lui về huyện Thạch Thất, tỉnh Sơn Tây, dạy học một thời gian thì bệnh mất trong năm Đinh mùi 1787 hưởng dương 47 tuổi.

Các tác phẩm chính của ông:

Đoạn tương lục (tập thơ buồn vợ mất)
Độc sử si tướng
Nam Hành kí đắc tập
Luận ngữ ngu án
Châu huấn toản yếu
Thạch Động thi văn sao
Thạch Động cư sĩ thi tập
Dưỡng Hiên vịnh sử thi

Ngoài ra, ông cùng Nguyễn Đức Đạt có soạn tập Nhàn trung vịnh cố vịnh sử và đề tựa, đề bạt các sách:

Tồn Am di cảo
Tao đàn thoại cổ
Quốc sử tục biên (cùng Ninh Tốn, Nguyễn Sá hợp soạn)

Châu huấn toản yếu (5 quyển) do ông soạn phỏng theo toàn tập văn của Châu Hello và Lã Tổ Khiêm đời Tống (sách cận tư lục) chia ra từng loại, xếp thành tiết mục, gồm hơn 600 điều về vấn đề giáo hóa.

Dương Hiên vịnh sử thi (1 quyển) cũng do ông soạn trong thời gian ông lánh nhà Tây Sơn không ra làm quan.

Tập thơ này gồm 130 bài toàn là thất ngôn tứ tuyệt cảm vịnh các nhân vật lịch sử Trung Quốc từ thời bàn cổ về sau đề kí thác tâm sự mình.

Nam Hành kí đắc tập là tuyển tập thơ của các thi gia trong thi phái Chiêu Anh Các ở Hà Tiên hồi thế kỉ XVIII gồm thơ phú của Mạc Thiên Tích, Ngô Thế Lân, Nguyễn Dưỡng Hạo, Nguyễn Cư Trinh… và một số nhà thơ Trung Quốc ở Quảng Đông.

Quốc sử tục biên (6 quyển)

Sách chép bắt đầu từ các sự việc xảy ra từ niên hiệu Vĩnh Trị (1676) đời Lê Hello tông đến niên hiệu Vĩnh Hựu (1735-1739) đời Lê Ý tông.

Theo Cương mục (chính biên, q. 44) niên hiệu Cảnh Hưng thứ 36 (1775), triều đình sai Ngô Sĩ (tức Ngô Thì Sĩ), Phạm Nguyễn Du, Ninh Tốn, Nguyễn Sá làm phần sử này, bồi tụng Nguyễn Hoản, Lê Quý Đôn, phó Đô ngự sử Vũ Miên trông coi việc biên soạn.

Bài liên quan

37 nhận xét

  1. Консультация Психолога – Профессиональная поддержка.

    Рейтинг психологов Опытные психотерапевты
    и психологи. Консультация у психологов.
    Онлайн консультация. Консультация
    по Skype. Рейтинг психологов. Индивидуальный подход
    к консультированию!

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button

Đã phát hiện chương trình chặn QUẢNG CÁO!

Xin hãy tắt chương trình chặn quảng cáo, bấm F5 (refresh) lại trang nếu trình duyệt không tự động..