[22]-Nhà Nguyễn độc lập (1802-1883)Nhân Vật Lịch SửThời kỳ lịch sửViệt Nam

Nhữ Bá Sĩ

Tên khác Nguyên Lập – Nghi Am – Đạm Trai
Năm sinh Đinh Mùi 1787- Đinh Mão 1867
Tỉnh thành Thanh Hóa
Thời kì – Nhà Nguyễn độc lập (1802-1883)

Danh sĩ đời Minh Mạng, tự Nguyên Lập, hiệu Nghi Am, Đạm Trai, quê ở Cát Xuyên, huyện Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa.

Năm Tân tị (1821) ông đỗ cử nhân, làm quan đến Lang trung rồi bị giáng chức, sau sung vào phái đoàn Lý Văn Phức đi công cán ở Lữ Tống (Phi Luật Tân) và Quảng Đông trong năm 1833.

Trở về, ông được khai phục, bổ làm Huấn đạo huyện An Lạc, rồi quyền giữ Đốc học tỉnh Sơn Tây.

Ít lâu ông xin về hưu. Sau đó, triều đình ba lần vời ông ra làm quan nhưng ông vẫn từ chối. Năm Giáp dần 1854, ông được phong Hàn lâm trước tác và bổ làm Đốc học Thanh Hóa. Ông chỉ nhận chức một thời gian ngắn, ông lại dâng sớ xin về hưu dạy học tại quê nhà.

Năm Đinh mão 1867 ông mất, thọ 80 tuổi.

Các tác phẩm của ông:

Dịch hệ giải thuyết
Việt sử tam bách vịnh
Việt hành tạp thảo
Nghi âm biệt lục
Đạm Trai quan nghi tập
Phi điểu nguyên âm
Đại học đồ thuyết
Thanh Hóa tích chí
Nghi âm học thức
Đạm Trai thi văn tập
Nghi âm hàn hương
Đạm Trai thi khóa

Ngoài ra, ông có viết bài bình dẫn truyện Quân trung đối của Nguyễn Chu Kiều, năm 1843. Các em ông là Nhữ Đình Ôn, Nhữ Dĩ Huyễn và Nhữ Tri Thuật cũng đều đỗ cử nhân, nổi danh văn học một thời.

Các tác phẩm của ông vừa dẫn trên nay gần như thất lạc cả chỉ còn bộ Đạm Trai thi khóa (1 cuốn) do ông biên soạn, sách chép tay.

Đạm Trai thi khóa là một tập thơ chọn lấy trong khi tác giả dạy học, thơ làm trong thời gian từ năm Giáp thìn (1840) đến năm Canh tuất (1850).

Đầu sách có bài dẫn đề rõ làm năm Tự Đức thứ 3 (1850) kí tên Nhữ Bá Sĩ, lúc đó làm giáo thụ phủ Hoài Đức và ghi rõ tên người sao lục là Lê Văn Tạo. Kế đó là Lệ ngôn tứ tắc có tên tác giả (Đạm Trai Nguyên Lập). Sách Đạm Trai thi khóa hiện nay còn nhiều bản sao chép, nhưng chỉ có bản sách của TVKHXH Hà Nội đã mô tả trên đây là tương đối cẩn thận. Có điều đáng chú ý là ở bài dẫn của sách này, tác giả có liên hệ phương pháp học làm thơ với học viết chữ, đã ghi lại được phương pháp sư phạm xưa như thế nào.

Bài liên quan

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button

Đã phát hiện chương trình chặn QUẢNG CÁO!

Xin hãy tắt chương trình chặn quảng cáo, bấm F5 (refresh) lại trang nếu trình duyệt không tự động..