Lễ Hội

[NA] Tục rước dâu đêm của người Thái ở Con Cuông (Nghệ An)

Người Thái Con Cuông (Nghệ An) có phong tục rước dâu cũng hết sức đặc biệt, đó là kiêng rước dâu vào ban ngày. Người ta có thể đi đến nhà gái vào ban ngày nhưng phải rước dâu về nhà trai vào ban đêm.

Đồng bào Thái quan niệm, rước dâu về nhà vào ban ngày sẽ không mang lại hạnh phúc cho đôi tân lang tân nương. Khi rước dâu về, người dẫn đầu đoàn rước cầm theo cái chiêng, cứ đi được một đoạn lại gõ ba tiếng, vừa để thông báo cho dân bản biết là đoàn rước đang về để họ chuẩn bị đón, vừa mang lại không khí vui vẻ cho đám cưới.

Khi đón dâu về, lúc bước chân lên cầu thang, mẹ chồng phải rửa chân cho con dâu bằng nước suối đựng trong chậu đồng. Ngâm trong chậu có một đồng xu bằng bạc. Sau đó cô dâu sẽ được tặng vòng bạc cầu may, rồi chị hay em chồng mới đưa cô lên buồng làm lễ ăn cơm, uống rượu chung với chồng và để trao tặng vòng bạc cho nhau. Hai người thề hẹn sẽ thuỷ chung đến trọn đời. Cô dâu được búi tóc và trình tổ tiên. Từ giờ trở đi, cô là gái đã có chồng. Sau bữa cơm đầu tiên của đôi vợ chồng trẻ, bữa tiệc cưới mới chính thức bắt đầu. Trong bữa cỗ cũng là cuộc vui hát đối đáp giữa nhà trai và nhà gái, giữa nam và nữ nhằm chúc mừng gia chủ, họ cùng chúc tụng cho đôi vợ chồng trẻ sống hạnh phúc trọn đời bên nhau.

Trong đám cưới của người Thái còn nhiều nghi lễ và phong tục độc đáo khác. Chẳng hạn, nhà trai đến nhà gái rước dâu bao giờ cũng gặp phải một số khó khăn, khi tới cổng, nhà gái đóng cổng lại và đứng chắn ở ngoài. Họ ra bài hát đố, ví như: “Cổng nhà tôi then nào cũng dài/đố anh biết cái này gỗ chắc?”.

Và lúc này nhà trai cũng phải khôn khéo, nếu nói thẳng sẽ bị vặn nên họ phải kể ra được sự khéo tay của gia chủ trong việc đục đẽo, chọn gỗ nhằm làm đẹp lòng họ: “Gỗ làm cổng nhà em không phải gỗ đóng bè/Không phải cây gỗ làm cọc rào/Em phải tìm nó trên lưng chừng núi caoTrên ngọn Pu Luông bản mường vẫn ngóng”…
Hai bên đối đáp cho đến khi nhà gái chấp nhận tài ăn nói của nhà trai thì mới chịu mở cổng. Khi chú rể đi vào cổng thì bị thím hay mợ của cô dâu té nước. Đây cũng là một phong tục không thể thiếu trong đám cưới của họ, mục đích là để thử thách lòng kiên nhẫn cũng như biết được tính cách của chú rể, ngoài ra nó còn biểu tượng cho việc mang lại sự may mắn cho chú rể trong ngày hôn lễ của mình. Chú rể càng khốn khổ vì bị ướt bao nhiêu thì đám cưới càng vui bấy nhiêu.

Sau đó khi nhà trai lên nhà, để cuộc vui thêm trọn vẹn lại có màn “mời ngồi”. Họ nhà gái trải chiếu ra rồi hát mời nhà trai. Nếu nhà gái gặp phải người khéo lời thì đến lượt nhà trai “trả đũa”. Họ sẽ không ngồi ngay mà đưa ra lí lẽ bằng lời hát, chê nhà gái trải chiếu xiên xẹo hoặc bảo chiếu nhà ông mới thế này ngồi ngại lắm. Nhà gái lại phải hát đáp lại. Họ đưa ra lí lẽ của mình để thuyết phục khách ngồi vào.

Khi khách đã chịu ngồi, nhà gái tiếp tục màn “mời trầu”. Cơi trầu được nhà gái đặt ra mâm, họ hát kể về sự khổ công khi để có được cơi trầu mời khách. Họ nói về việc đi hái dây trầu trong rừng như thế nào, trồng rồi chăm bón nó ra sao. Sau đi kể chuyện đi đập đá, đào lò nung vôi rồi mới có vôi têm trầu. Mục đích của sự vòng vo đó là muốn mời khách ăn trầu và khoe tài ăn nói của mình. Lúc này, nhà trai lại chối khéo. Họ bảo, lỡ trong lá trầu có con sâu thì sao? Sau khi nhà gái bảo cứ yên lòng đi vì chúng tôi xem kỹ rồi. Nhà trai lại bảo lỡ trong khi chăm bón các ông bón phân không tốt  ăn vào đau bụng chết. Nhà gái lại kể về những thứ phân bón mà họ dùng. Tất nhiên chỉ là bịa vào cho cuộc rượu thêm vui…

Đó chỉ là một vài trong rất nhiều phong tục cưới hỏi của đồng bào nơi đây, nếu có dịp, bạn hãy một lần dự đám cưới còn mang đậm bản sắc của dân tộc này.

LLV tổng hợp

Bài liên quan

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button

Đã phát hiện chương trình chặn QUẢNG CÁO!

Xin hãy tắt chương trình chặn quảng cáo, bấm F5 (refresh) lại trang nếu trình duyệt không tự động..