[20]-Trịnh - Nguyễn (1533-1788)Nhân Vật Lịch SửThời kỳ lịch sửViệt Nam

Mai Anh Tuấn

Tên khác Là Thế Tuấn
Năm sinh Ất Hợi 1815 – Tân Hợi 1851
Tỉnh thành Thanh Hóa
Thời kì – Trịnh – Nguyễn (1533-1788)

Danh thần đời ThiệuTrị. Nguyên tên Là Thế Tuấn, vua đổi là Anh Tuấn, quê xã Thạch Giản, huyện Nga Sơn, tỉnh Thanh Hóa.

Năm Canh tí 1840 ông đỗ cử nhân, đến năm Quí mão 1843 đỗ Thám hoa lúc 28 tuổi (ông là vị Thám hoa đầu tiên của triều Nguyễn).

Ông tính kháng khái, dám nói thẳng dù đối với kẻ quyền cao chức trọng. Năm 1849 đang làm Thị độc học sĩ, sung Tham biện các vụ, ông đã can ngăn Tự Đức không nên cử Biện lí bộ Lễ đưa tàu đồng đi hộ tống một phái viên nhà Thanh là Ngô Hội Lăng bị dạt thuyền vào nước ta, càng không nên chở kèm thêm hàng đi bán đổi nhân lúc đưa Ngô Hội Lăng về nước. Nhưng vua Tự Đức không nghe lời ông bàn, không quan tâm gì đến việc giặc Thanh tràn sang quấy nhiễu ở Lạng Sơn mà còn khép ông vào tội “khi quân, bất kính”, giáng chức đổi ông đi làm án sát Lạng Sơn.

Tháng 6 năm Tân hợi 1851, hơn 3 nghìn Thanh phỉ do bọn Tam Đường cầm đầu tràn sang Lạng Sơn cướp phá, ông tự thân cầm quân đi đánh dẹp, bị tử trận, hưởng dương 36 tuổi. Sau khi chết được truy tặng Bố chánh.

Hay tin ông mất, chí sĩ Phạm Văn Nghị có bài thơ điếu:

“Quân dĩ thư sinh thí chiết xung,
Hoàng qua nhất tử uất cô trung.
Kí vô Trương tử hồi thiên lực,
Ninh luận triều ca phá tặc công.
Thạch Giân đẩu ngưu hư dạ khí,
Lạng thành thảo mộc động thu phong.
Hán gia thiên tử ân cần ý,
Vị cập Hoài dương triệu cấp công”.

Bản dịch:

Bậc thư sinh xông pha trận mạc,
Tấm cô trung mệnh bạc thương ôi
Can vua đã chẳng được rồi.
Bàn chi việc dẹp giặc ngoài biên xa.
Trời Thạch Giản sao nhòa khí uất,
Rừng Lạng Sơn xào xạc hơi thu,
Hán vương ý cũng mong chờ,
Mà rồi Cấp Ảm vẫn trơ cõi ngoài.

Bài liên quan

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button

Đã phát hiện chương trình chặn QUẢNG CÁO!

Xin hãy tắt chương trình chặn quảng cáo, bấm F5 (refresh) lại trang nếu trình duyệt không tự động..