[23]-Pháp đô hộ (1883-1945)[24]-Nước Việt Nam mới (1945 - nay)Nhân Vật Lịch SửThời kỳ lịch sửViệt Nam

Lý Vĩnh Khuông

Tên khác Khuông Việt
Năm sinh Nhâm Tí 1912 – Mậu Ngọ 1978
Tỉnh thành Sóc Trăng
Thời kì – Pháp đô hộ (1883-1945)
– Nước Việt Nam mới

Nhà văn, nhà báo, tên thật Lý Vĩnh Khuông, bút hiệu Phong Vũ, Việt Hà, Trần Văn Hai (mượn tên bạn) quê làng Bãi Xàu, tỉnh Sóc Trăng, con ông Lý Tái Sanh và bà Phạm Thị Tố cư ngụ và làm việc tại Sài Gòn.

Ông xuất thân là nhân viên thư viện của soái phủ Nam Kì ở đường Lagrandière (nay là Thư viện Khoa học Xã hội tại TP. Hồ Chí Minh) và có chân trong ủy ban văn học PhanThanh Giản của hội Đức Trí Thể dục Nam Kì. Ông là một cây bút viết liên tục trên tuần báo Tri Tân (Hà Nội). Từ năm 1941 ông là nguời đầu tiên nghĩ ra việc thiết lập Mục lục tạp chí Nam Phong. Công trình này đã thất lạc trong kháng chiến chống Pháp.

Năm 1942, Khuông Việt trúng giải nhất kì tuyển chọn Một thiên kí sự thuộc phạm vi Nam sử do báo Tri Tân tổ chức.

Đây là một cuộc thi mà một cây bút bình thường không phải dễ đoạt giải. Chuyên đề của ông có tên là Lãnh sự Việt Nam ở Sài Gòn, cùng năm này ông xuất bản quyển Tôn Thọ Trường.

Qua hai tác phẩm trên, Khuông Việt chứng tỏ rằng mình là một cây bút nghiên cứu sử khá đặc sắc Tác phẩm của ông đầy đủ tư liệu khoa học để lí giải cho từng vấn đề mà sách đặt ra.

Sau ngày đế quốc Anh giúp thực dân Pháp tái chiếm Sài Gòn, Khuông Việt bỏ luôn Thư viện ở đường Lagrandière dấn thân vào các hoạt động văn hóa, xã hội… Năm 1947 ông làm chủ nhiệm báo Nay… Mai. Sau đó, ông sang châu Âu đại diện cho Đảng Xã hội Việt Nam tại Pháp rồi kẹt luôn ở Paris. Sống ở Pháp (những năm 1948-1955) ông vẫn viết cho các báo ở Sài Gòn, nhất là trên tờ Mới với bút hiệu Việt Hà. Trong thời gian này nhiều lần ông tham dự các hội nghị Quốc tế với tư cách là kí giả, năm 1948 ông tham dự phiên họp Đại hội đồng Liên hiệp quốc tại Nữu ước với tên Lý Vĩnh Khuông.

Sau hiệp định Genève, ông trở về Sài Gòn sống ẩn dật ở Phú Nhuận. Trong thời gian này ông có viết một số sách như Người Nhật với Đông Dương, sách in chưa xong thì giải phóng miền Nam (30-4-1975) và một hồi kí dài trong đó có một chương quan trọng về Truyền bá quốc ngữ, Thanh niên tiền phong, Cứu đói… Gần đây chương hồi kí trên thấy hiện trọn vẹn trên một đề sách tương tự, Hội truyền bá Quốc ngữ của Vương Kim Toàn, Vũ Lân (NXB Giáo Dục, Hà Nội, 1980).

Khuông Việt là một nhà nghiên cứu nghiêm túc, điều đó được thấy rõ qua các tác phẩm của ông.

Các tác phẩm:

Các bài chuyên đề trên các tạp chí vừa dẫn
Mục lục tạp chí Nam Phong (đã mất)
Một thiên kí sự thuộc phạm vi Nam sử
Lãnh tụ Việt Nam ở Sài Gòn (1941)
Tôn Thọ Tường (1942)
Tôn Thọ Tường là cuốn sách ông viết về một nhân vật sinh ở đất Đồng Nai. Nhân vật này có tài văn chương nhưng ra cộng tác sớm với Pháp vào buổi đầu thực dân chiếm nước ta làm thuộc địa. Tôn Thọ Tường đã trở thành một phản diện của văn học yêu nước Việt Nam.

Sách có Vài lời nói đầu của tác giả.

Tìm hiểu người xưa, ắt hẳn chúng tôi không thể không khơi lên đống tro tàn của cuộc đời dĩ vãng. Tuy nhiên biết đâu trong đống tro tàn đó lại chẳng còn một vài đốm lửa, dầu không nung nấu đặng tâm trí người sau, cũng làm ấm áp đặng đôi phần những tâm hồn hoài cựu?

Nỗi khó khăn là muốn hiểu rõ tiền nhơn hoặc muốn xét đoán hành động của người để tìm ánh sáng, kẻ hậu sanh chẳng những cần phải biết rõ hoàn cảnh gia đình, thân thể cùng trí đức của người, mà lại còn cần phải thấu đáo tình trạng xã hội lúc bấy giờ và các trào lưu của những nguồn tư tưởng đương xung đột nhau thuở ấy. Có thế, may ra mới mong tránh được những sự lầm lạc khó tha cùng những lời phẩm bình nông nổi.

Điều táo bạo chúng tôi vẫn băn khoăn về nó là khảo cứu về Tôn Thọ Tường thì không thể nào không nói đến khoảng lịch sử cận đại của nước nhà, nhứt là lịch sử của sáu tỉnh miền Nam vì buổi đó đời sống của Tôn chẳng những có ảnh hưởng ít nhiều đến nền văn học, mà lại còn liên lạc mật thiết với nhiều thay đổi… (Kiểm duyệt thời Pháp) về chánh trị trong xứ nữa. Đã biết khó mà lại gắng làm, đã không trông sử mà lại dám nói đến sử, chúng tôi tránh sao khỏi nhiều nỗi vụng về, sơ sót Bởi thế, chúng tôi xin các bạn hãy đọc quyển sách nhỏ này, với một tấm lòng khoan dung rộng rãi, và chúng tôi hết sức mong mỏi đặng nghe những lời chỉ bảo quí báu của các bậc cao minh.

Sài Gòn, ngày 20-2-1941 (KV)

Bài liên quan

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button

Đã phát hiện chương trình chặn QUẢNG CÁO!

Xin hãy tắt chương trình chặn quảng cáo, bấm F5 (refresh) lại trang nếu trình duyệt không tự động..