Vũ Khí

Giáo Dory

Không nghi ngờ gì, Giáo Chính là vũ khí thuộc loại cổ xưa nhất của nhân loại, chính vì xét đến hình dạnh một que nhọn đơn giản có mũi hơ qua lửa cho cứng hơn. Qua thời gian và tùy bối cạnh giao tranh, chúng được chia tách thành hai loại cơ bản – giáo phóng và giáo đâm. Loại đầu được sử dụng để gây thương vong từ xa với hy vọng tiêu hao bớt sinh lực địch, trước khi tiến đánh giáp lá cà, lúc này giáo đâm sẻ vào cuộc. Bất chấp khác biệt ấy, vẫn có những giới hạn tự nhiên trong thiết kế của một cây giáo dẫu vật liệu tân tiến đến đâu, mọi cây giáo đều chỉ gồm phần thân và một phần mũi. Vậy nhưng vào những thời điểm nhất định của lịch sử , ngay cả những vũ khí đơn giản nhất cũng phù hợp hoàn hảo với chiến thuật bộ binh đến nỗi chúng làm cho một nhà nước trở nên hùng mạnh hoặc đánh tan quân thù hùng mạnh, Chẳng hạn như trường hợp giáo Dory của bộ binh Hoplite thời Hy lạp Cổ.

Chiến Binh Hoplite.

Vũ Khí - Giáo Dory

Hoplite là những binh lính công dân của các thị quốc Hy Lạp Cổ Đại , và trong khoảng thời gian từ thế kỷ 7 đến thế kỷ 4 TCN họ thuộc dạng thiện chiến nhất trên thế giới. Về căn bản họ là lính nghiệp dư, nhập ngũ khi nhà nước cần. Đội ngũ chiến binh này thiên về tầng lớp có địa vị xã hội thời đó, chủ yếu vì họ phải tự chi trả cho áo giáp, khiên gương giáo . Nhà nước sẻ đào tạo về quân sự ở mức độ nhất định , nhưng nghiệp dư nghĩa là mọi sự đều trông cậy vào sự gan góc, thể lực và động lực hơn là kỹ năng chiến đấu ở trình độ cao.

Vũ Khí - Giáo Dory

Quân hoplite Hy Lạp trở thành những chiến binh đáng sợ chủ yếu là nhờ sự kết hợp của đội hình và vũ khí. Mà vũ khí chính của đội quân hoplite chính là giáo Dory. Nó dài hơn bình thường có thể dài tới 3m và nặng 2kg. Ở đầu dùng để đâm là một mũi nhọn kim loại tương ứng gọi là Sarouter. Mục đích của mũi nhọn ấy đã gây nhiều tranh cãi. Nó chắc chắn đóng vai trò là đối trọng để cây giáo dễ cầm nắm và điều khiển. Nhưng nó cũng có một số tác dụng chiến đấu – ví như mũi giáo dự phòng trong trường hợp mũi giáo hình lá bị mẻ hay gãy , hoặc để đâm thẳng đứng lên khiên địch. Cũng có khả năng nó được dùng để cấm xuống đất , gữi cho ngọn giáo đứng vững trước các đợt tấn công của quân thù.

Vũ Khí - Giáo Dory

Giá trị của giáo Dory chỉ thấy rõ trong bối cảnh đội hình ken khít hàng ngang ( Phalanx) mà quân hoplite áp dụng trong chiến đấu.  Đội hình này gồm những chiến binh đứng sát vai , thường dày khoảng tám hàng, còn chiều dài có thể kéo tới vài trăm thước Anh. Khi lâm trận , đội hình ken khít của hai bên đối địch sẻ tiến về phía nhau, giáo chĩa thẳng, hòa thành một khối đẫm máu không ngừng dẫn tới khi đụng nhau. Chiều dài của giáo dory tạo nên khoảng cách bảo vệ ban đầu, có giới hạn giữa các hàng phía sau có thể đâm vẫn vươn tới được kẻ thù. Những ngọn giáo cứ đâm, đâm mãi, giữa các bức tường khiên , giáp đối nhau, giáng những vết thương sâu hoắm, khủng khiếp lên những người mà nó vươn tới. Các đội hình ken khít cuối cùng sẻ hòa vào thành một đám đông hỗn độn bạo lực, nén chặt , các hàng ngũ phía sau vẫn tiếp tục gương khiên xông lên. Cuộc giáp chiến này được gọi là Othismos – Trận xô đẩy.

Trang bị của chiến binh Hi Lạp

Cùng với giáo Dory, chiến binh Hy Lạp còn mang ra chiến trường vài trang bị quan trọng khác. Vũ khí bổ sung  là gương xiphos hai lưỡi sắc nom tương tự lưỡi hái , cả hai đều là vũ khí cầm một tay . Trang phục là giáp thô sơ. Vào thế kỷ 5 TCN áo giáp có loại Linothorax gồm những lớp dày sợi gai, lanh và da hoặc những miếng đồng gắn lên với nhau. Ống bọc bắp chân bằng kim loại sẻ bảo vệ phần chân dưới, trong khi mũ sắt bảo vệ đầu , cổ và gương mặt. Tuy nhiên phần quan trọng nhất của bộ trang phục phòng vệ này là  chiếc khiên Hoplon bằng gỗ nhưng đôi khi bề mặt có gắn một tấm đồng mỏng.

Những Chiến Thắng Của Đội Hình Ken Khít.

Vũ Khí - Giáo Dory

 

Sinh tồn trong đội hình ken khit thật dã man và chật hẹp đến mức kinh sợ , nhưng trong tay của một chỉ huy nhiều kinh nghiệm, đội hình này vẫn cực kỳ hiệu quả. Chẳng hạn như tư năm 334 đến 324 TCN, Alexander xư Philip đã sử dụng những đội hình ken khít để chỉnh phục phần lớn Đông âu và Trung á. Tuy nhiên , đội hình ken khít của ông có thể từ 16 đến 32 hàng và sử dụng giáo Sarissa dài hơn Dory với độ dài lên tới 7m. Quân đội của Alexander cũng là lính chuyên nghiệp được đào tạo và huấn luyện bài bản. Và thế kỷ 2 TCN , đội hình ken khít đã lộ ra những hạn chế trước binh lính La mã tận dụng sự linh hoạt , hỏa lực và địa hình gồ ghề để phá vỡ đội hinh ken khít chặt chẽ, khiến nó trở nên mong manh hơn trước binh lính la mã dùng kiếm. Nhưng ngọn giáo Dory và Sarissa đã cho thấy với một bức tường giáo dày đặc có thể đạt được điều gì và bài học ấy sẽ còn tiếp tục kéo dài ở dạng thực cải tiến cho tới tận thời trung cổ.

Theo : lichsucogihay.com

Bài liên quan

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button

Đã phát hiện chương trình chặn QUẢNG CÁO!

Xin hãy tắt chương trình chặn quảng cáo, bấm F5 (refresh) lại trang nếu trình duyệt không tự động..