Tên khác Thai Sơn – Tam Thai
Năm sinh Đinh Mão 1867- Quí Hợi 1923
Tỉnh thành Nghệ An
Thời kì – Pháp đô hộ (1883-1945)

Chí sĩ cận đại, hiệu Thai Sơn, Tam Thai, tên cũ là Đặng Thai Nhận. Quê làng Lương Điền, tổng Bích Triều, huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An, con cụ Đặng Thai Giai (hay Thai Cảnh), từng tham gia phong trào Cần vương, bị giặc Pháp bắt giam rồi an trí đến chết. Ông và em là Đặng Thúc Hứa nặng nợ nước, thù nhà, tận tụy hi sinh vì đồng bào, dân tộc. Năm Mậu tí 1888, ông đỗ cử nhân, năm Ất mùi 1895, đỗ phó bảng lúc 28 tuổi. Sau đó làm quan tại Huế, rồi làm Đốc học ở Nghệ An, Bình Thuận. Nhưng ông nặng lòng yêu nước nên tham gia cổ động phong trào Đông du, Duy tân thuộc nhóm “Minh Xã” tại Nghệ An.

Trong Thi tù tùng thoại Huỳnh Thúc Kháng viết về ông: “Cụ Đặng Nguyên Cẩn là một nhà học rộng, sĩ phu Nghệ Tĩnh xem như núi Thái Sơn, sao Bắc Đẩu là một người bạn già của cụ Sào Nam. Vóc nguời nhỏ bé, mặt mũi đen sạm, ngoài văn học ra không biết một thứ gì. Tướng cụ xấu, nếu như không quen biết mà mới gặp cụ lần đâu, tất cho là người không biết chữ nhất là một, mà ai có dè trong bụng như kho sách, khí áp nghìn quân; cái ngòi bút cổ kính không ai sánh, cùng cái tướng xấu quê đen sạm kia, hiệp thành cái lạ mà đời người ít có”.

Đi đày suốt 13 năm, đến năm 1921 ông mới được trả tự do một lượt với Huỳnh Thúc Kháng, Ngô Đức Kế. Nhưng về nhà chỉ được vài năm thì ông mất (1923). Thơ văn của ông được Huỳnh Thúc Kháng ghi lại trong Thi tù tùng thoại.

Em của ông là Đặng Thúc Hứa vẫn hoạt động tại Thái Lan đến khi chết.

0 Shares:
Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You May Also Like
Chi tiết

Hoàng Văn Kỷ

Năm sinh Giáp Ngọ 1894 – Đinh Tị 1917 Tỉnh thành Vĩnh Long Thời kì – Pháp đô…

Người Kháng

Người Kháng, còn gọi là Xá Khao, Xá Xúa, Xá Đón, Xá Dâng, Xá Hộc, Xá Aỏi, Xá…
Chi tiết

Trần Lục

Tên khác Cha Sáu Năm sinh Ất Dậu 1825 – Kỉ Hợi 1899 Tỉnh thành Thanh Hóa Thời…
Chi tiết

Ngô Văn Tĩnh

Tên khác Trấn An Tỉnh thành Hải Dương Thời kì – Trịnh – Nguyễn (1533-1788) Danh sĩ đời…
Chi tiết

Đặng Thế Khoa

Năm sinh Quí Tị 1593 – Bính Thân 1656 Tỉnh thành Hà Tây Thời kì – Trịnh –…